دستور زبان// درس دهم 2

زمان فعل:

1) ماضی(گذشته): به انجام کاری در زمان گذشته دلالت می کند. انواع آن عبارت است از:

- ماضی ساده: بن ماضی+ شناسه های ماضی(ــَ م/ی/()/یم/ید/ ـــَ ند).

- ماضی استمراری: می+ ماضی ساده.

- ماضی نقلی: صفت مفعولی(بُنِ ماضی+ه)+ شناسه های اختصاصی نقلی(ام- ای- است- ایم- اید- اَند).

- ماضی التزامی: صفت مفعولی(بن ماضی+ه)+صرفِ باشم.

- ماضی بعید: صفت مفعولی(بن ماضی + ه) + صرف بودم.

انواع ماضي

ساده:

استمراري:

نقلي

بعید:

التزامی:

اول شخص مفرد

شنیدَم

مي رفتــــَم

خواند/ه/ام

خواند/ه/بودم

خواند/ه/باشم

دوم شخص مفرد

شنیدی

می رفتــــی

خواند/ه/ای

خواند/ه/بودی

خواند/ه/باشي

سوم شخص مفرد

شنید

می رفت

خواند/ه/است

خواند/ه/بود

خواند/ه/باشد

اول شخص جمع

شنیدیم

مي رفتـــيم

خواند/ه/ایم

خواند/ه/يم

خواند/ه/باشيم

دوم شخص جمع

شنیدید

مي رفتـــید

خواند/ه/اید

خواند/ه/بودید

خواند/ه/باشيد

سوم شخص جمع

شنیدند

مي رفتـــنـَد

خواند/ه/اند

خواند/ه/بودند

خواند/ه/باشند

بن:

در لغت به معنی« درخت و ریشه» است و در اصطلاح به شکلِ غیرِ قابلِ تغییر در صرف فعل ها بن می گوییم:

بُن

شناسه

رفت

ــ َم

رفت

ی

رفت

(o)

رفت

یم

رفت

ید

رفت

ــَ ند

فعل ماضی(گذشته) و شناسه های آن

بُن

شناسه

رَو

ــ َم

رَو

ی

رَو

ــَ د

رَو

یم

رَو

ید

فعل مضارع(حال) و شناسه های آن